Jak odmawiać różaniec? Części, tajemnice i formuła różańca

Niby wiemy jak odmawiać różaniec, ale gdy słyszymy „poprowadzisz dziesiątkę?” albo „może zaczniesz?”, to spinamy się i oblewa nas zimny pot. W kwestii przypomnienia:

Różaniec to modlitwa Kościoła rzymskokatolickiego przez wstawiennictwo Matki Bożej. Do odmawiania różańca służy sznurek z 53 lub 153 paciorkami. Podczas odmawiania różańca rozważa się tajemnice, których jest dwadzieścia i dzielą się na części: radosne, światła, chwalebne i bolesne.

Z początkiem różańcowego października warto sobie to odświeżyć. Dowiedz się, jak wygląda formuła modlitwy różańcowej oraz poznaj podział na części i tajemnice. Chcesz wiedzieć skąd różaniec w ogóle się wziął? O tym przeczytasz na końcu artykułu.

  1. Jak odmawiać różaniec?
  2. Części i tajemnice różańca
  3. Krótka historia różańca
  4. Skąd wzięła się nazwa i używanie sznurka z paciorkami?

Jak odmawiać różaniec?

Do modlitwy różańcowej paradoksalnie nie potrzebujesz fizycznego różańca („sznurka z paciorkami”). Przyda ci się on jednak na pewno, żeby nie myśleć ciągle, w którym miejscu jesteś. Lepiej skupisz się na samej rozmowie z Bogiem. Zanim zaczniesz, pomyśl o intencji, w której chcesz się modlić. Warto to zrobić!

Przesuwaj palce kolejno po odpowiednich paciorkach i odmawiaj formuły.

  1. Krzyżyk – W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego. Amen. (wykonaj znak krzyża) + Wierzę w Boga: Wierzę w Boga, Ojca Wszechmogącego, Stworzyciela nieba i ziemi. I w Jezusa Chrystusa, Syna Jego Jedynego, Pana Naszego, który się począł z Ducha Świętego, narodził się z Maryi Panny. Umęczon pod Ponckim Piłatem ukrzyżowan, umarł i pogrzebion. Zstąpił do piekieł. Trzeciego dnia zmartwychwstał; wstąpił na niebiosa, siedzi po prawicy Boga, Ojca wszechmogącego. Stamtąd przyjdzie sądzić żywych i umarłych. Wierzę w Ducha Świętego, święty Kościół powszechny, świętych obcowanie, grzechów odpuszczenie, ciała zmartwychwstanie, żywot wieczny. Amen.
  2. Pierwszy, osobny paciorek po krzyżyku – 1x Ojcze nasz: Ojcze nasz, któryś jest w niebie, święć się imię Twoje; przyjdź królestwo Twoje; bądź wola Twoja jako w niebie, tak i na ziemi. Chleba naszego powszedniego daj nam dzisiaj; i odpuść nam nasze winy, jako i my odpuszczamy naszym winowajcom; i nie wódź nas na pokuszeni, ale nas zbaw ode Złego. Amen.
  3. Trzy paciorki między krzyżykiem a medalikiem maryjnym – 3x Zdrowaś Maryjo: Zdrowaś Maryjo, łaski pełna, Pan z Tobą, błogosławionaś Ty między niewiastami i błogosławiony owoc żywota Twojego, Jezus. Święta Maryjo, Matko Boża, módl się za nami grzesznymi teraz i w godzinę śmierci naszej. Amen.
  4. Ostatni, osobny paciorek przed medalikiem maryjnym – Chwała Ojcu: Chwała Ojcu i Synowi, i Duchowi Świętemu. Jak była na początku, teraz i zawsze, i na wieki wieków. Amen. + O mój Jezu: O mój Jezu, przebacz nam nasze grzechy, zachowaj nas od ognia piekielnego. Zaprowadź wszystkie dusze do nieba i dopomóż szczególnie tym, którzy najbardziej potrzebują Twojego miłosierdzia.
  5. Przed pierwszym paciorkiem pierwszej dziesiątki – Wypowiedz tajemnicę różańca (warto rozważyć jej treść) + 1x Ojcze Nasz,
  6. Dziesięć paciorków pierwszej dziesiątki różańca – 10x Zdrowaś Maryjo,
  7. Ostatni, osobny paciorek pierwszej dziesiątki – 1x Chwała Ojcu + 1x O mój Jezu.
  8. W ten sposób (trzy powyższe kroki) odmawiasz pozostałe tajemnice – druga, trzecia, czwarta i piąta dziesiątka różańca.
  9. Kończysz na medaliku maryjnym – Pod Twoją obronę: Pod Twoją obronę uciekamy się, święta Boża Rodzicielko, naszymi prośbami racz nie gardzić w potrzebach naszych, ale od wszelakich złych przygód racz nas zawsze wybawiać. Panno chwalebna i błogosławiona. O Pani nasza, Orędowniczko nasza, Pośredniczko nasza, Pocieszycielko nasza. Z Synem swoim nas pojednaj, Synowi swojemu nas polecaj, swojemu Synowi nas oddawaj. Amen.
    Na zakończenie: W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego. Amen. (wykonaj znak krzyża).

Części i tajemnice różańca

Wiesz już jak odmawiać cały różaniec? To tylko po części prawda. Z poprzedniego rozdziału znasz mechanizm modlitwy, ale esencją różańca świętego jest rozważanie tajemnic. Jest ich w sumie 20 i są połączone po 5 w tzw. części. Inaczej mówiąc, mamy 4 części różańca, a w każdej z nich 5 tajemnic do rozważenia. Kościół podpowiada nam, w jaki dzień tygodnia, którą część różańca rozważań. To tylko podpowiedź, ale możesz modlić się którą chcesz, albo nawet wszystkie, jednego dnia.

Poniżej rozpisaliśmy części i tajemnice wraz z dniami tygodnia, w jakie Kościół wskazuje na ich rozważanie. Zapraszamy również do wysłuchania rozważań bpa Marka Solarczyka do wszystkich tajemnic.

Część 1. Tajemnice radosne rozważane w poniedziałek i sobotę:
  1. Zwiastowanie Najświętszej Maryi Pannie
  2. Nawiedzenie świętej Elżbiety
  3. Narodzenie Pana Jezusa
  4. Ofiarowanie Jezusa w Świątyni
  5. Odnalezienie Jezusa w Świątyni

Część 2. Tajemnice światła rozważane w czwartek:
  1. Chrzest Pana Jezusa w Jordanie
  2. Objawienie się Jezusa w Kanie Galilejskiej
  3. Głoszenie królestwa Bożego i wzywanie do nawrócenia
  4. Przemienienie Pańskie na górze Tabor
  5. Ustanowienie Eucharystii

Część 3. Tajemnice bolesne rozważane we wtorek i piątek:
  1. Modlitwa Jezusa w Ogrójcu
  2. Biczowanie Jezusa
  3. Cierniem ukoronowanie Jezusa
  4. Dźwiganie krzyża na Kalwarię
  5. Ukrzyżowanie i śmierć Jezusa

Część 4. Tajemnice chwalebne rozważane w środę i niedzielę:
  1. Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa
  2. Wniebowstąpienie Pana Jezusa
  3. Zesłanie Ducha Świętego
  4. Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny
  5. Ukoronowanie Maryi na Królową nieba i ziemi

Krótka historia różańca świętego

Geneza różańca świętego sięga tradycji monastycznej i medytacyjnych praktyk powtarzania krótkich modlitw skierowanych do Boga, połączonych z regularnym oddechem. Św. Paweł podpowiadał „Nieustannie się módlcie” (1Tes 5,17). To nie frazes. Np. o. Pio potrafił modlić się wewnętrznie różańcem non stop, jednocześnie wykonując bieżące czynności.

Gdy ok. XIII i XIV w. kształtowała się modlitwa „Zdrowaś Mario”, miało to związek z epidemią dżumy i innymi trudnymi wydarzeniami. Wzywano wówczas wstawiennictwa Matki Bożej powtarzając wezwanie 150 razy. Z czasem podzielono tę liczbę na 3x 50 „Zdrowaś Maryjo” i tak powstały trzy pierwotne części, radosna, bolesna i chwalebna. Dopiero w 2002 r. papież Jan Paweł II zaproponował czwartą tajemnicę (choć tak naprawdę, chronologicznie drugą) – światła. W miarę stała formuła różańca wyklarowała się w XV w. i zakładała powtarzanie wezwania „Zdrowaś Mario…” połączonego z rozważaniem tajemnic, czyli wątków z Ewangelii. Zatwierdził ją oficjalnie w XVI w. papież św. Pius V.

Skąd wzięła się nazwa i używanie sznurka z paciorkami?

Podobnych używają różne religie. Pierwsi byli wyznawcy religii dalekowschodniego buddyzmu, hinduizmu i praktycy medytacji z Indii. Tam używano słowa „japamala”, które znaczy „zbiór modlitw” lub „zbiór róż”. Pierwsi pomysł paciorków na sznurku podchwycili muzułmanie, a później chrześcijanie. Jedna z legend mówi, że pewnemu cystersowi Maryja objawiła, że zamiast kwiatów u stóp jej figury, można składać „wieniec róż” w formie modlitwy. Łapiecie? „Róża-niec”

Sznur modlitewny był pomocą szczególnie dla tych, którzy nie umieli pisać i czytać, a przez to odmawiać trudniejszych modlitw czy czytać psalmów. W historii Kościoła Maryja wielokrotnie objawiała się ludziom i zachęcała do odmawiania różańca. Obiecywała przy tym wybłaganie łask dla ludzi u swojego Syna.